PANDEMİ SONRASI RUH SAĞLIĞI VE PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK « Elazığ Haber | Elazığ Fırat Gazetesi

PANDEMİ SONRASI RUH SAĞLIĞI VE PSİKOLOJİK SAĞLAMLIK

Bu haber 22 Mayıs 2020 - 8:25 'de eklendi ve kez görüntülendi.

Bugünlerde Covid-19 virüsü ile başlayan pandeminin, insanlık tarihi boyunca pek çok örneğini tehdit olarak karşımıza çıktığı görmekteyiz. Örneğin; Galen salgını, jüstinyen vebası, Kara veba, kolera, Suçiçeği, İspanyol gribi, Asya gribi… gibi.

İnsanlık tarihi bireysel ve toplumsal anlamda pek çok sınavdan geçmiştir. Kıtlıklar savaşlar, ekolojikdengenin bozulması ve salgınlar hastalıklar vb. gibi olgular insanları tehdit etmeye devam etmektedir.

  1. yy’ın ilk çeyreğinin sonuna yaklaşırken karşılaştığımız Covid-19 virüsünün ne olduğu, nasıl bulaştığı ve bu virüsten korunma yolları karşısında pek çok bilgi edindik. Ancak pandemi ile mücadele ettiğimiz bu günlerde ruhsal sağlığımızı ve psikolojik sağlamlığımızı korumak da en az fiziksel sağlığımız korumak kadar önem arz etmektedir.

Nedir bu psikolojik sağlamlık? Bir kavrak olarak öncelikle tıp çalışmalarından ortaya çıkmış; iyileşme ve uyum işleyişini sürdürme kapasitesi veya risk veya travmadan sonra uyum sağlamanın olumlu tarafı olarak açıklanmıştır. En genel tanımı ile “ Trajedi, travma, zorluk ve devam eden önemli yaşam streslerine karşı adapte olabilme yeteneği” olarak tanımlanmıştır.

Araştırmacılar uzun yıllar yapmış oldukları çalışmalar neticesinde psikolojik olarak sağlam bireyleri üç farklı grup halinde tanımlamışlardır.

  1. Olağanüstü durumların ve hayattaki olumsuzlukların üstesinden gelebilen ve bu durumla daha iyi bir şekilde başedebilen yüksek riskli grup.
  2. Boşanma, ölüm, hastalık gibi bireysel stresler yaşasa bile bunlara uyum sağlama kapasitesi yüksek olan grup.
  3. Erken çocukluk döneminde olumsuz yaşantılara maruz kalsa bile bu travmatik deneyimlerden uzak duran grup.

Bireylerin eğer psikolojik sağlamlığı yüksek ise iç ve dış stres yaratan (yukarıdaki ve benzeri) durumlara karşı daha esnek, kendine güvenli ve psikolojik uyumu yüksektir. Oysaki psikolojik sağlamlığı düşük bireyler bu tür stresli durumlara karşı uyumsuz davranışlar sergilerler.

Bu günlerde fazlasıyla maruz kaldığımız pandemi haberleri ve olumsuz bilgilerin yaşattığı korku, kaygı, sevdiklerimizin sağlık durumları ile ilgili endişe hali, sosyal mesafelendirmenin gerektirdiği evde kalma durumu ve buna bağlı olarak sosyalliğin azalması, alışılagelmiş günlük rutinlerimizin bozulmasıyla hissedilen kaygı, belirsizliğin verdiği endişe psikolojik sağlamlığımızı olumsuz yönde etkilemektedir.

Olağandışı bir durumu yaşadığımız bu günlerde gerek kendimizi gerekse çevremizdeki kişileri gözlemleyecek olursak; psikolojik sağlamlığımız hakkında bilgi sahibi olabiliriz. Bu duruma verdiğimiz bazı tepkiler ve düşünce yapımız bize sağlamlığımız ile ilgili birkaç ipucu verecektir. Örneğin; Başkaları neden bu kadar umursamaz ve mutlu, ben neden bunu başaramıyorum? Benim çocuğum diğerlerine kıyasla neden daha çok etkilendi ve her şeyi olmasına rağmen neden zayıf ve dayanıksız? Başkaları neden hemen toparlanabiliyor ben gittikçe kötüleşiyor ve toparlanamıyorum?  vb. soruların hayatımızda önemli bir cevabı var stresle ve kötü durumla baş etme becerisi ve psikolojik sağlamlık…

Psikolojik sağlamlık dinamik gelişimsel bir süreçtir. Yani kişi bireysel ve çevresel faktörlerinin etkileşimini gelişimsel bir süreç içinde sağlar. Zamanla gelişen ve duygusal dayanıklılığı da içeren bir stresle baş etme yöntemi olarak da tanımlayabileceğimiz psikolojik sağlamlığı arttırmak için neler yapılabilir?

  • Güçlü yönlerinizi fark edin. Fark etmek ve farkındalık ilk adımdır.(güçlü yönlerinizi yazarak başlayabilirsiniz)
  • Güçlü yönlerinizi analiz edin. Sıkışmış hissettiğiniz veya sizi zora sokan zamanlarda iyi gelen ve koruyan durumların ne olduğunu bulun. “Bununla nasıl başa çıkmıştım?” sorusunu sık sık kendinize sorun ve cevaplarınızı bir yere not edin.
  • “Öldürmeyen şey güçlendirir” sözünü zor zamanlarınızda aklınıza getirin. Geçmişte nasıl ayağa kalktığınızı düşünün.
  • Psikolojik sağlamlığınızı destekleyen rutinleriniz olsun. Size iyi gelen kişilerle iletişim halinde olun, kitaplar, şarkılar, filmler vs. her ne ise onlara yönelin ve rutininiz haline getirin. Bu rutinler size umut, iyimserlik ve yaşam becerisi sağlayacaktır.
  • Umudu hayatınızdan çıkarmayın. Umut psikolojik sağlamlığın en önemli ve anahtar kelimesidir. Umut psikolojik sağlamlığımızın gelişmesini sağlar. Zaman zaman karamsar olunduğunda bunların yerine aklınıza iyimser düşünce şemalarınızı koyun. (Artık eskisi gibi olamayacağız, her şey daha kötü olacak, hastalığa bir gün mutlaka yakalanacağız vs. yerine şuan sağlıklıyım, sevdiklerimle teknolojinin imkanlarını kullanarak görüşebiliyorum, bu bir süreç ve gececi … şeklindeki düşünce şemalarınızı koyun.)
  • Yalnız kaldığınız zamanlarınızı azaltın. İmkanlar dahilinde aile üyelerinizle veya çevrenizde size iyi gelecek kişilerle iletişiminizi arttırın.
  • Eğer tüm bunlara rağmen güçlü yönlerinizi göremiyor ve olumsuzluklara odaklanıyorsanız muhakkak profesyonel destek alın. Unutmamalıyız ki beceri olan her şey eğitimle ve alınan destekle geliştirilir. Stresle baş etme becerinizin ve psikolojik sağlamlığınız zayıfsa bunlar için yardım almanız hayat kalitenizi arttıracak ve ruh sağlığınızı koruyacaktır.

 

Görkem Namlı
Görkem Namlıgorkemnamli@elazigfirat.com

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

Yorum Yok

YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.