Kemaliye (Eğin)

“Fırat kenarında ayık değilim

Senden ayrılalı ayık değilim

Herkes sevdiğine neler gönderir

Bir kuru selamına layık değilim”

                                                                                                                         Anonim

 Fırat kenarına kurulmuş, tarihe tanıklık eden taş evleri, her köşe başında çeşmeleri ve Arnavut kaldırımlı sokakları ile güzel Eğin (Kemaliye).

Eğin;  kelime anlamı itibarıyla “Cennet gibi güzel bahçe” anlamına gelmektedir. Aydın, çalışkan, milliyetçi ve özverili bir kitle olduğu bilinen Eğinliler, Kurtuluş Savaşı döneminde yaklaşık beş yüz kişiden oluşan bir süvari birliği hazırlayarak Mustafa Kemal’in emrine sunmuşlardır.

Bu üstün  davranışlarından  dolayı Mustafa Kemal ATATÜRK, kendi adından esinlenerek Eğin’e “Kemaliye” adını vermeyi uygun görmüştür.

Bu hafta yolumu iyi ki Kemaliye’ye düşürmüşüm. Fırat vadisine inen dik yamaçta kurulan bu güzel ilçe Erzincan iline bağlı. Geçmiş zamanlarda ticari yol güzergâhında bulunan ilçe, zamanında Türklere ve özellikle Ermenilere de ev sahipliği yapmış. Günümüze kadar gelen taş evlerin harika mimarisi ve Arnavut kaldırımlı yolları beni adeta tarihte bir yolculuğa çıkarıyor. Muhteşem mimariye sahip bu yapılara bakarken, ahşap oymacılık sanatına, cumbalara, kapılardaki işlemelere ve kapı tokmaklarındaki inceliklere hayran kalmamak mümkün değil.

Yöre halkından olan, kanyondaki küçük işletmenin sahibi Güven Bey’le Karanlık Kanyon da tekneyle ilerlerken güzel bir sohbet başlatıyoruz. Eğin’in manileri ve hikayelerine eşlik eden Fırat’ın suları ruhumuza farklı bir dokunuş katıyor. Eski bir taş konakta büyümüş olan Güven Bey, dedesinin aktardığı bilgilere göre büyük Erzincan depreminde evlerinin hiç zarar görmediğini aktarıyor. Ermeni bir usta olan Kirkor tarafından yapılmış bu taş konakta ailesi ve kendisi üçüncü kuşak olarak yaşamaya devam ediyormuş. Bu güzel bilgilerle kanyonun en dar bölgesine gelmiş oluyoruz. Dünyaca ünlü sporcuların yılda bir kez gelerek atlayış yaptığı noktayı da bize gösteriyor. Kayalıklar üzerinde yapıştırılmış fotoğraf dikkatimizi çekiyor. Atlayış sırasında fotoğraftaki sporcu yaşamını bu noktada kaybetmiş. Fotoğrafta, onun anısına kayalıklarda ki yerini almış.

Tekne turu sonlanırken Eğin’in meşhur Kadıgölü’ne çıkıyoruz. Buz gibi suyu olan bu kaynak taş kanallarla kasabanın bütün evlerine, bahçelerine dağılırmış. Suyun çıktığı yerden Fırat'a dökülünceye kadar olan kısa mesafe üzerinde zamanında yedi-sekiz değirmen olduğu da söyleniyor.

Mani yoluna varınca yol boyu Eğin’in geçmişten söylene gelmiş anonimleşmiş manileri karşılıyor bizi. En sevdiğim manilerden birini de şuraya ekleyeyim.

“İstanbul içinde öter keklik

Sana vatan oldu biz gurbetlik

Kömür gözlerini sevdiğim ağam

Bizi kavuşturan olur cennetlik”

Eğin de bağ ve bahçelerin en meşhur ağacı sanırım dut. Her adım başı bir dut ağacına rastlamak mümkün. Ünlü tatlısı Lök ise dut unu ve cevizden yapılan bir tatlı. İlçenin dik yokuşunda yer alan Lökhanede bu tatlıyı tadabilir ve yapılışına şahit olabilirsiniz. Beni geçmişe götüren, dokusu bozulmamış eski geleneklerin hüküm sürdüğü bu tarz tarihi mekanlar hep yüreğimin baş köşesinde olacak.

Ne diyelim! Çok sevdim seni güzel Eğin. Dilerim Fırat’ın bu şirin ilçesini birçok kişi görme şansını yakalar. Eğin’in ünlü manilerinden yine biriyle sözlerimi sonlandırayım.

“Gülümü gülene ver

Koklayıp gelene ver

Gönül bir gonca güldür

Kadrini bilene ver.”

                                                                                                              Anonim

 

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Ayşe Hopal - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Elazığ Fırat Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Elazığ Fırat Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Elazığ Fırat Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Elazığ Fırat Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.