Dolandırıcılık Suçu Ve Nitelikli Dolandırıcılık

Kişinin hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp, onun veya başkasının zararına olarak, kendisine veya başkasına bir yarar sağlamaya yönelik eylemlerde bulunması halinde dolandırıcılık suçunun unsurları oluşmaktadır.

DOLANDIRICILIK SUÇU

Dolandırıcılık suçunda kişi yani fail haksız ve kötü niyetli olarak kendisine menfaat sağlamak amacıyla hareket etmektedir. Dolandırıcılık suçunun unsurlarının oluşabilmesi için, gerçekleştirilen hilenin etkisiyle, bu hileye maruz kalan mağdur kişiye karşı yapılan eylemlerin hile ve aldatma vasfının bulunması gerekir. Dolandırıcılık suçu, sadece kasten işlenebilen bir suçtur. Yani fail icra ettiği eylemlerinin hile teşkil ettiğini, başka birini aldatıcı nitelikte olduğunu ve bu eylemleri ile haksız menfaat elde edeceğini bilmelidir. Dolandırıcılık suçunun basit hali Türk Ceza Kanunu Madde 157 ‘’Hileli davranışlarla bir kimseyi aldatıp, onun veya başkasının zararına olarak, kendisine veya başkasına bir yarar sağlayan kişiye bir yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adlî para cezası verilir. ‘’ hükmü ile düzenlenmiştir.

DOLANDIRICILIK SUÇUNUN ŞARTLARI NELERDİR?

Dolandırıcılık suçu farklı şekillerde ve yollarla işlenebilen bir suçtur. Yyani dolandırıcılık suçunun oluşması için belirli bir tür eylemin olma zorunluluğu bulunmamaktadır. Burada dolandırıcılık suçunun serbest hareketli bir suç olmasından kaynaklanmaktadır. Ancak dolandırıcılık suçunun temelinde suçun maddi unsuru olarak 3 ana unsur bulunmaktadır. Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için bu 3 şartın bir arada olması gerekmektedir. Bu 3 koşul aşağıda sayılmıştır.

Hileli bir Hareketin bulunması gerekmektedir.  Yani Kişinin iradesinin hileli davranışlar ile yanıltılması gerekmektedir Hileli söz ve davranışlar, kişinin normal düşünmesini etkileyecek, kararlarına etki edebilecek ve mağdurun aldatılmasına neden olacak söz ve davranışlardır.

Hileli davranışların aldatıcılık özelliğinin bulunması gerekir. Hileli davranışların mağduru aldatabilecek nitelikte olması gerekir. Dolandırıcılık suçunun serbest hareketli bir suç olması nedeniyle her ayın kendi içerisinde ayrı ayrı değerlendirilmesi ile hileli davranışların aldatıcılık vasfının bulunup bulunmadığının araştırılması gerekir.  Burada mağdurun özellikleri ve kişilik özellikleri de hileli davranışın aldatıcılık vasfının bulunup bulunmadığının tespitinde önemli bir yeri vardır. Örneğin mağdurun eğitim durumu, mesleği, yaşı vb. Özelliklere bakılır.

Hileli davranışlar neticesinde mağdurun uğradığı bir zarar ve failin elde ettiği bir menfaat bulunmalıdır.  Dolandırıcılık suçunun meydana gelmesi için failin eylemleri nedeniyle bir zarar ortaya çıkmalıdır. Burada filin hileli davranışları ile mağdurun veya başkasının zararına, kendisinin veya başkasının yararına haksız bir fayda elde etmesi gerekmektedir.

NİTELİKLİ DOLANDIRICILIK SUÇUNUN UNSURLARI VE ŞARTLARI NELERDİR

Dolandırıcılık suçunun basit hali Türk Ceza Kanunu Madde 157 hükmüyle düzenlenmiş ancak ilgili suçun belirli hallerde işlenmesi halinde ise nitelikli dolandırıcılık suçunun oluşacağı kanunda açıkça düzenlenmiştir. Nitelikli dolandırıcılık suçu,  TCK’nın 158. maddesinde düzenlenmiştir. Nitelikli dolandırıcılık suçu, kanunda sayılan hallerin varlığı halinde söz konusu olacaktır. Nitelikli dolandırıcılığın söz konusu olduğu hallerde verilecek ceza fazla olarak düzenlenmiştir. Nitelikli dolandırıcılığın söz konusu olacağı haller aşağıda sıralanmıştır.

Türk Ceza Kanunu Madde 158

‘’ 1) Dolandırıcılık suçunun; a) Dinî inanç ve duyguların istismar edilmesi suretiyle, b) Kişinin içinde bulunduğu tehlikeli durum veya zor şartlardan yararlanmak suretiyle, c) Kişinin algılama yeteneğinin zayıflığından yararlanmak suretiyle, d) Kamu kurum ve kuruluşlarının, kamu meslek kuruluşlarının, siyasi parti, vakıf veya dernek tüzel kişiliklerinin araç olarak kullanılması suretiyle, e) Kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak, f) Bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle, g) Basın ve yayın araçlarının sağladığı kolaylıktan yararlanmak suretiyle,

h) Tacir veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket eden kişilerin ticari faaliyetleri sırasında; kooperatif yöneticilerinin kooperatifin faaliyeti kapsamında, i) Serbest meslek sahibi kişiler tarafından, mesleklerinden dolayı kendilerine duyulan güvenin kötüye kullanılması suretiyle, j) Banka veya diğer kredi kurumlarınca tahsis edilmemesi gereken bir kredinin açılmasını sağlamak maksadıyla,

k) Sigorta bedelini almak maksadıyla, l) (Ek: 24/11/2016-6763/14 md.) Kişinin, kendisini kamu görevlisi veya banka, sigorta ya da kredi kurumlarının çalışanı olarak tanıtması veya bu kurum ve kuruluşlarla ilişkili olduğunu söylemesi suretiyle, ‘’yukarıda sayılan durumların kullanılması suretiyle dolandırıcılık eyleminin gerçekleştirilmesi halinde nitelikli dolandırıcılık söz konusu olacaktır.

DOLANDIRICILIK SUÇUNUN CEZASI NEDİR?

Basit dolandırıcılığın söz konusu olduğu hallerde bir yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adlî para cezası verilir. Nitelikli dolandırıcılığın düzenlendiği TCK 158 hükmünde yer alan hallerin söz konusu olması halinde ise İşlenmesi halinde, üç yıldan on yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur. Ancak, (e), (f), (j), (k) ve (l) bentlerinde sayılan hâllerde hapis cezasının alt sınırı dört yıldan, adli para cezasının miktarı suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz. Kamu görevlileriyle ilişkisinin olduğundan, onlar nezdinde hatırı sayıldığından bahisle ve belli bir işin gördürüleceği vaadiyle aldatarak, başkasından menfaat temin eden kişi, yukarıdaki fıkra hükmüne göre cezalandırılır. Bu madde ile 157 nci maddede yer alan suçların, üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi hâlinde verilecek ceza yarı oranında; suç işlemek için teşkil edilmiş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi hâlinde verilecek ceza bir kat artırılır.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Adem Aydın - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Elazığ Fırat Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Elazığ Fırat Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Elazığ Fırat Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Elazığ Fırat Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.