20.09.2021, 07:28

KARL REIMOND POPPER- IV

Fikir Günlüğü

Popper Musevi olarak doğmuş daha sonra Hristiyanlığı seçmiştir. Bu değişimin onun düşünce dünyasını da etkilediği belirtilir. Avusturya Sosyal Demokrat Partisi’nin bir militanı gibi çalışırken Marx’a övgüler düzmüş, daha sonra da onu acımasızca eleştirmiştir. Matematik ve Fizik öğretmenliği okuluna devam etmiş, bu da onun “Bilimsel Araştırmanın Mantığı” adlı eserini ortaya koymasında etkili olmuştur (Gülçin Sağır Keskin-J Soc Hum Sci 2020).

Daha önceki yazılarda değindiğimiz teorilerin ispatı (doğrulanması) yöntemini doğru bulmaz. Kuramlar-teoriler her an yıkılabilirler. İyi bir bilimsel teorinin en önemli ayırt edici unsuru, öğretici, şaşırtıcı ve bir açıdan da olanaksız olabilmesine bağlıdır. Gerçek bir bilimsel bilginin ayırt edilebilir olma özelliği, çürütülebilir olmasından geçmektedir.

“Hayat Problem Çözmektir” ismiyle yayınladığı kitabı halkın egemenliğine dayanan bir demokrasi anlayışının varlığının çoğu zaman mümkün olmadığını belirtmiştir: “Ben demokratik olarak seçilmiş anayasal bir hükümetten yanayım ve bu durum halkın hâkimiyetinden tamamen farklı bir şeydir.” Hâkimiyetin veya hükümetin seçmenlere ve insanlığa karşı ahlaken sorumluluk sahibi olmasının gerekliliğine vurgu yapan Popper, böyle bir hükümet modeli tahayyül etmektedir (Gülçin Sağır Keskin-J Soc Hum Sci 2020). Popper’e göre dünyadaki siyasal rejimlerin hiçbirinde halkın egemenliği söz konusu değildir. Çoğunluğun yanılabildiğini, bilgili, uzman kişilerin çoğunluğu teşkil etmediği toplumların çok kolay yanılıp aldanabileceği sık görülmektedir. Nitekim bir gökdelenin nasıl yapılacağına çoğunluk değil teknik bilgi ve beceriye sahip kişiler karar verir.

Popper’in yobazlara en büyük darbesi, ahlaki seçimlerde vicdana başvurmayı önermesidir. Bilindiği üzere yobazın ahlakı yoktur, dünyayı kendi mikro çevresine göre yorumlar ve tüm dünyayı bunu kabule zorlar. Silah ve şiddet yobaz için doğal araçlardır, ahlak yobaz için sınırlayıcı veya düzenleyici değildir. Yobazın ahlakı yoktur. Popper, üç ahlaki seçimden bahsetmektedir. Bunlardan ilki Özgürlüğün Seçimidir. İnsan özgürlüğüne ve insanlığa saygı duyulmasını ifade etmektedir. İnsanın eylemlerinden sorumlu olduğunu belirten Popper, insanın bu noktada kavgaya ve kargaşaya yol açmayacak seçimleri yapmasının gerekliliğine atıf yapmaktadır. Bu seçimlerden ikincisi ise Hoşgörü Seçimidir. Aklın, toplumsal bir doğası olduğunu savunmaktadır. Seçimlerin sonuncusuysa Toplum Seçimidir. Popper; eleştirel akılcılığın şiddete, kaosa ve anarşiye karşı mücadelede tek seçenek olduğunu belirtmektedir (Gülçin Sağır Keskin-J Soc Hum Sci 2020). Yobazın eleştirilmekten ve farklı düşünce tarzlarından olan korkusu dünyaca bilinmektedir. Öyle ki eleştiriye küfür, farklı düşünceye karşı linçle yanıt vermeleri sıradandır-alışılmıştır. Buna karşın bilim insanının kendisini sorgulamaya yönelik bir başka tanımı Yunus Emre’nin dizelerinde buluyoruz: “İlim ilim bilmektir / İlim kendin bilmektir / Sen kendini bilmezsin / Ya nice okumaktır?” Yunus Emre’ye tarihin derinliklerinden, kadim Yunan’dan Sokrat sanki yanıt veriyor gibidir (Popper, 1968): “Bir şey biliyorsam, o da hiç bir şey bilmediğimdir.” Bu tanımları izleyerek bilim ve eleştiri konusunda çalışmamızın temel tezini şu önerme ile ifade edebiliriz: Bilimi, eleğe koyup elesek, geriye eleştiri ve eleştirel düşünceden başka bir şey kalmaz (Turan Yay-Ekonomik Yaklaşım).

Yobaz ordusunun yalnızca cahillerden oluştuğunu düşünmemek gerekiyor. Okumuş, okullarda, üniversitelerde, araştırma kurumlarında yuvalanmış, üniversitelerle bağlantı içinde olanları hiç de az değildir. FETÖ hainlerinin askeriye ve yargıya büyük önem vermelerinin nedeni adaleti kendine bağımlı hale getirerek yasaların karşısında görünmez olmak ve rejimi ele geçirirken gereken askeri gücü bizzat ordunun kendisinden sağlamaktı. Eğitim ve üniversiteye verdiği önemin nedeni de öyle hayır işi falan değil, karmaşık ve zorlu işleri başarabilecek beyinleri salt kendi çıkarına çalışan birer mankurt haline getirebilmekti. Bu anlamda FETÖ, okumuş-tahsilli yobazlığın prototipiydi. Bugün adı geçen menfur örgüt bir yandan biçim değiştirerek varlık ve faaliyetini, maalesef ülke içinde yetki ve iktidara sahip çevrelerden de destek alarak sürdürürken, onu modelleyen başka örgütler de kâh gizli saklı, kâh açıkça faaliyetini sürdürmektedir. Hepsinin ortak paydası, sözüm ona topluma yararlı olmak, dini yüceltmek, sorunlara çözüm bulmak vb’dir.

Bu tür istismarların (kötüye kullanım) bitip tükenmemesi, biri biterken öbürünün başlaması toplumumuzun objektif bilgilenme ve felsefenin aydınlatıcılığından mahrum kalmasıdır. Eğitim, felsefe ve bilim de yobazın eline bırakılırsa olacağı budur. Kendisini peygamber ilan eden kişinin on-binlerce müridi olabiliyor.

Karl Reimond Popper, bilim, iktisat ve siyaset başta olmak üzere günümüz sorunlarına akla uygun ve geçerli çözümler getiren bir filozof olarak yobazlığın karanlığına ışık tutan Aristo, Platon, İbn-i Sina gibi yobaz-savar fikir adamları arasındaki yerini çoktan almıştır.

 
Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
9
açık
Günün Anketi Tümü
Cafer Aydın Elazığspor’da Başarılı Olur Mu?
Cafer Aydın Elazığspor’da Başarılı Olur Mu?
Namaz Vakti 23 Ekim 2021
İmsak 05:11
Güneş 06:33
Öğle 12:13
İkindi 15:13
Akşam 17:42
Yatsı 18:59
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 9 21
2. Hatayspor 9 19
3. Fenerbahçe 9 19
4. Beşiktaş 9 17
5. Karagümrük 9 17
6. Galatasaray 9 17
7. Alanyaspor 9 17
8. Altay 10 15
9. Konyaspor 9 14
10. Adana Demirspor 9 12
11. Öznur Kablo Yeni Malatya 10 12
12. Kayserispor 9 11
13. Gaziantep FK 9 11
14. Sivasspor 9 10
15. Başakşehir 9 9
16. Antalyaspor 9 9
17. Göztepe 9 8
18. Giresunspor 9 8
19. Kasımpaşa 9 6
20. Rizespor 9 1
Takımlar O P
1. Ankaragücü 10 24
2. Ümraniye 9 21
3. Eyüpspor 10 20
4. Erzurumspor 9 18
5. Kocaelispor 8 16
6. Bandırmaspor 9 15
7. Tuzlaspor 8 14
8. Samsunspor 8 11
9. Gençlerbirliği 8 11
10. Menemenspor 9 11
11. İstanbulspor 8 10
12. Denizlispor 9 10
13. Altınordu 9 10
14. Adanaspor 10 9
15. Manisa FK 10 9
16. Boluspor 8 8
17. Bursaspor 8 8
18. Balıkesirspor 8 6
19. Ankara Keçiörengücü 8 4
Takımlar O P
1. Chelsea 8 19
2. Liverpool 8 18
3. Man City 8 17
4. Brighton 8 15
5. Tottenham 8 15
6. M. United 8 14
7. West Ham 8 14
8. Everton 8 14
9. Arsenal 9 14
10. Brentford 8 12
11. Wolverhampton 8 12
12. Leicester City 8 11
13. Aston Villa 9 10
14. Crystal Palace 8 8
15. Southampton 8 7
16. Watford 8 7
17. Leeds United 8 6
18. Burnley 8 3
19. Newcastle 8 3
20. Norwich City 8 2
Takımlar O P
1. Real Sociedad 9 20
2. Osasuna 10 18
3. Real Madrid 8 17
4. Sevilla 8 17
5. Atletico Madrid 8 17
6. Rayo Vallecano 9 16
7. Barcelona 8 15
8. Real Betis 9 15
9. Athletic Bilbao 8 13
10. Valencia 9 12
11. Espanyol 9 12
12. Villarreal 8 11
13. Mallorca 9 11
14. Elche 9 9
15. Celta de Vigo 9 7
16. Cádiz 9 7
17. Granada 9 7
18. Levante 9 5
19. Deportivo Alaves 8 3
20. Getafe 9 2