Prof. Dr. Açık, “Çöpe attığımız her gıda Dünyamıza zarar veriyor”

Halk Sağlığı Uzmanı Prof. Dr. Yasemin Açık, 29 Eylül Uluslararası Gıda Kaybı ve İsrafı Farkındalık Günü dolayısıyla açıklamada, evlerde israfın önüne geçmeyi sağlayacak önerilerde bulundu.

ELAZIĞ 28.09.2022, 13:08
Prof. Dr. Açık, “Çöpe attığımız her gıda Dünyamıza zarar veriyor”

Kentleşme, ürün çeşitliğindeki artış, gıdaların satın alınması ve korunmasındaki bilgi eksikliği gibi nedenlerle dünyada ve Türkiye’de gıda israfı artış gösteriyor. 2021 Birleşmiş Milletler (BM) Gıda İsrafı Endeksi Raporu’na göre dünya genelinde her yıl toplam 931 milyon ton gıda israf ediliyor. Türkiye’de de kişi başına 93 kilogram olmak üzere her yıl toplam 7,7 milyon tondan fazla gıda çöpe atılıyor. Türkiye İsrafı Önleme Vakfı’nın 2022 İsraf Raporu ise bu kaybın ekonomik boyutunu ortaya koyuyor. Buna göre yüzde 42’si evlerde olmak üzere yapılan gıda israfının 2021 yıl sonu itibarıyla maliyeti 15 milyar doları buluyor. Gıda israfına dikkat çekmek üzere Birleşmiş Milletler tarafından 2020 yılında ilan edilen 29 Eylül Uluslararası Gıda Kaybı ve İsrafı Farkındalık Günü dolayısıyla açıklamada bulunan Halk Sağlığı Uzmanı Prof. Dr. Yasemin Açık, evlerde gıda israfını önleyecek önerilerde bulundu.

PROF. DR. YASEMİN AÇIK: “GIDA İSRAFI SOSYAL, ÇEVRESEL VE EKONOMİK SORUNLARA YOL AÇIYOR”

Gıda israfının sosyal, çevresel ve ekonomik sorunlara yol açtığına dikkat çeken Prof. Dr. Yasemin Açık, “BM verilerine göre dünya genelinde 828 milyon insanın açlıkla karşı karşıya olduğu dünyamızda her gün milyonlarca ton gıdanın israf ediliyor olması üzüntü ve endişe verici bir durumdur. Gıda israfı, açlıkla mücadelenin önündeki önemli engellerden birini oluşturuyor. En önemli konu hiç kuşkusuz insani boyut. Bununla birlikte yalnızca ülkemiz için bile milyarlarca liralık ekonomik kayıptan söz ediyoruz. Çevresel boyuta bakacak olursak, küresel sera gazı emisyonlarının yüzde 8 ila 10'unun tüketilmeyip israf edilen gıdalardan kaynaklı olduğu tahmin ediliyor. Ayrıca gıda talebindeki bu artış, yeni tarım alanlarının açılması ihtiyacını da beraberinde getiriyor. Bu durum da ormanlar ile otlakların tarım alanlarına dönüştürülmesine sebep oluyor ve neticede ekolojik dengeyi de bozuyor. Çevre kirliliği ve tedarikteki zorluklar nedeniyle gıda güvenliğinde oluşan riskler de göz önüne alındığında, gıda israfıyla mücadelenin ne denli önemli bir konu olduğu ortaya çıkıyor” dedi.

“SOFRALARIMIZIN BAŞ TACINI İSRAF EDİYORUZ”

Meyve ve sebzenin yanı sıra en büyük gıda israflarından birinin ekmek olduğunu söyleyen Prof. Dr. Açık, “Ekmek, bizim yemek kültürümüzün en önemli unsurlarından biri, sofralarımızın baş tacı. Ancak araştırmalar, ülkemizde her gün 4,9 milyon ekmeğin israf edildiğini gösteriyor. Bu israf özellikle otel, restoran ve yemekhanelerde çok ciddi boyutlara ulaşıyor. Bu nedenle ev dışında yemek yediğimizde, o an tüketebileceğimizden daha fazla ekmeği tepsimize koymamalıyız.  Evdeki ekmekleri de açıkta bırakmadan saklamalı, fazla ekmekleri poşetleyerek derin dondurucuda muhafaza etmeliyiz. Bayatlayan ekmekler ise fırında kurutularak galeta unu haline getirilebilir veya çorbalarda kullanılabilir. Ancak ekmek küflenmeden önce bu işlemlerin yapılması çok önemli. Çünkü küflü ekmek ciddi sağlık sorunlarına yol açabiliyor. Çok önemli bir konu da ekmek ya da başka bir gıdada küf oluşmuşsa küflü kısmının atılması yeterli olmaz. Çünkü küflenme gıdanın bütününü olumsuz etkiler” dedi.

“İSRAFI ÖNLEME ALIŞVERİŞE ÇIKMADAN BAŞLIYOR”

Gıda israfı ile mücadelede her bireye önemli sorumluluklar düştüğünün ve çöpe atılan her gıdanın dünyaya zarar verdiğinin altına çizen Prof. Dr. Açık, evlerdeki gıda israfının önüne geçecek diğer önerilerini de şöyle sıraladı:

Alışveriş yapmadan önce liste yapın ve mümkün oldukça o listenin dışına çıkmayın.

Alışveriş esnasında ürünün ambalajını dikkatle inceleyin. Bombe yapmış, delinmiş, yıpranmış, sızıntı olan ambalajlı gıdalar satın almayın.

Etiket okumayı alışkanlık haline getirin. Son kullanma tarihi yaklaşmış ürünleri,   tüketebileceğinizden fazla miktardaysa satın almayın.

Et ve et ürünleri ile süt ve süt ürünlerini buzdolabında, 0-4 derecede muhafaza edin. Tüketmeyeceğiniz et ürünlerini, birbirine temas etmeyecek şekilde derin dondurucuda muhafaza edin.

Artan yemeklerini buzdolabında saklayın. Tüketemediğiniz takdirde uygun kaplara alıp, derin dondurucuya yerleştirin.

Buzlukta muhafaza edeceğiniz gıdaların porsiyonlarını iyi ayarlayın. Çözülmüş gıdaların tekrar dondurulması sağlık açısından riskli olduğundan, bu gıdalar tüketilmediği takdirde israf olacaktır.

Kuru gıdaları karanlık, serin, kuru ve hava akımı olan bir yerde muhafaza edin.

Sebze ve meyveleri, buzdolabının bu gıdaları saklamak için ayrılmış bölümlerine yerleştirerek, uygun ısıda kalmalarını sağlayın. Kullanmadığınız kısımlarını kompost olarak değerlendirin.

Tüketmediğiniz, son kullanma tarihi geçmeyen ve sağlıklı olduğundan emin olduğunuz gıdaları çevrenizle veya gıda bankalarıyla paylaşın.

Çocuklarınıza küçük yaşlardan itibaren gıdayı israf etmemenin önemini anlatın.

banner3
Yorumlar (0)
Namaz Vakti 03 Aralık 2022
İmsak 05:49
Güneş 07:17
Öğle 12:18
İkindi 14:48
Akşam 17:09
Yatsı 18:31
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 16 37
2. Samsunspor 15 27
3. Rizespor 14 25
4. Pendikspor 14 25
5. Bodrumspor 15 25
6. Boluspor 14 25
7. Keçiörengücü 14 25
8. Bandırmaspor 15 24
9. Manisa FK 14 23
10. Sakaryaspor 15 19
11. Altay 14 18
12. Adanaspor 14 17
13. Göztepe 13 17
14. Tuzlaspor 15 16
15. Erzurumspor 14 14
16. Altınordu 15 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 15 7
19. Denizlispor 15 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4