22.11.2022, 11:27

Aziz Mahmud Hüdayi ve Hazreti Yuşa

İstanbul’da manevi ve Tarihi yerleri ziyaret-3

Son İki yazıdır İstanbul’un manevi ve tarihi yerlerinde gerçekleştirdiğimiz seyahat notlarımı bu köşede yayımlıyorum. Bu yazımın 3. bölümü ve İnşallah toplamda beş bölümden oluşacaktır.

İstanbul’da 26-30 Eylül 2022 tarihlerinde 5 kardeş olarak manevi ve tarihi mekânları imkânlarımız ölçüsünde ziyaret ettik. Elhamdülillah, bereketli, hikmetli, faziletli ve maneviyat dolu bir seyahat oldu.

İlk yazımda Sultanahmed ve Ayasofya Camiileri hakkında, ikinci yazımda Eyyub Sultan Türbesi ve İdris-i Bitlisi Tepesi hakkında yazdım.  Bu yazımda ise Aziz Mahmud Hüdayi ve Hazreti Yuşa hakkında yazıyorum.

Önce Aziz Mahmud Hüdayi hakkında bilgi verelim.

1541 yılında Şereflikoçhisar’da doğdu. Çocukluğunu geçirdiği Sivrihisar’da ilk tahsiline başladı. Daha sonra İstanbul’a giderek Küçük Ayasofya Medresesi’ne girdi. Medrese tahsilini tamamladıktan sonra hocası Nâzırzâde Ramazan Efendi’nin muîdi oldu. Talebelik ve muîdlik yıllarında bir yandan da Halvetiyye tarikatına mensup Küçük Ayasofya Camii şeyhi Nûreddinzâde Muslihuddin Efendi’nin sohbetlerine devam etti. Şeyhülislâm Hoca Sâdeddin Efendi’nin delâletiyle tayin edildiği Küçük Ayasofya Camii Tekkesi’nde sekiz yıl şeyhlik makamında bulundu. Bir yandan da Fâtih Camii’nde vâizlik yaptı, tefsir ve hadis okuttu. Daha sonra Üsküdar’da Hüdayi Dergâhı’nın bulunduğu yeri 1589 yılında satın aldı. Dergâhın inşaatıyla daha yakından ilgilenmek için ikametgâhını Rum Mehmed Paşa Camii civarına nakletti. 1595’te dergâhın inşaatı tamamlandı. 1599 yılında Fâtih Camii vâizliğini bırakarak Üsküdar Mihrimah Sultan (İskele) Camii’nde perşembe günleri vaaz vermeye başladı. Sultan Ahmed Camii’nin açılışında (1616) ilk hutbeyi Aziz Mahmud Hüdayi okudu ve her ayın ilk pazartesi günü burada vaaz etmeyi kabul etti. Hüdayi, halktan sultanlara kadar uzanan geniş bir tesir halkası meydana getirdi. Devrin padişahlarıyla yakın ilgi kurmayı başardı. III. Murad, I. Ahmed ve II. Osman gibi padişahlara mektuplar yazdı, öğütler verdi. IV. Murad’a saltanat kılıcını kuşattı. Ferhad Paşa ile Tebriz Seferi’ne katıldı. Zaman zaman padişahların davetlisi olarak saraya gitti ve onlarla sohbetlerde bulundu. Evliya Çelebi, “yedi padişahın Hüdayi’nin elini öptüğünü, 170.000 müride irâdet (el) verdiğini” belirtir. Tasavvufî halk edebiyatı şairleri zümresi içinde yer alan Hüdayi, sade ve hikemî mahiyette tekke şiirleri yazmıştır. Daha çok ilâhi tarzındaki bu şiirleri bir divan oluşturacak sayıdadır. Şiirlerinde bazan hece, bazan da aruz veznini kullanan Hüdayi, İbnü’l-Arabî’nin sistemleştirdiği vahdet-i vücûd anlayışına bağlı bir mutasavvıftır. Eserlerinde, şiirlerinde ve mektuplarında bu açıkça görülmektedir.

Özellikle mensupları, sevenleri ve türbesini ziyaret edenler hakkında, “denizde boğulmasınlar, âhir ömürlerinde fakirlik görmesinler ve imanlarını kurtarmadıkça gitmesinler” şeklindeki duası meşhurdur.  

Aziz Mahmud Hüdayi Hazretlerinin Üsküdar’da bulunan türbesi ve tekkesi, sevenleri tarafından her gün ziyaret edilmekte ve dolup taşmaktadır. Biz de bu mübarek Zat’ın türbe ve tekkesini 28 Eylül 2022 günü ziyaret ederek oradaki manevi iklimden istifade ettik, dualar ettik ve feyiz aldık, elhamdülillah.

Bu feyiz ve huşu ile şu mısralar dilimden döküldü.

PİRİMİZ AZİZ MAHMUD HÜDAYİ

Gittik ve gördük türbesi, tekkesi Üsküdar’da.

Ziyaret edenler inşallah yanmasın narda.

Manen yardım eder garip, gureba kalsa darda.

Yüreklere sultan oldu Aziz Mahmud Hüdayi.

Her kesimden insan ile doldu-taştı o dergah.

İlminden, feyzinden yararlandı nice padişah.

O dergahı ziyaret eden görmesin, keder ve ah.

Gönüllere derman oldu Aziz Mahmud Hüdayi.

O mübarek Zat’ı bilenler, yerden göğe överler.

Dergahında diz çöküp de nefsini döverler.

Tasavvuf üzere yaşayanlar onu hep severler.

Aşıklara ferman oldu Aziz Mahmud Hüdayi.

Allah dostları Alimler çok açık ve besbelli.

Ne anlatıp da durursun böyle sen Ey Sandalî.

Baksana apaçık değil mi o Zat’ın tüm hali.

Ehl-i Dillere destan oldu, Aziz Mahmud Hüdayi.

Ehl-i Dillere destan oldu, Aziz Mahmud Hüdayi.

Aziz Mahmud Hüdayi Hazretlerinin kabrini ziyaret ettikten sonra,  aynı gün Beykoz cihetine hareket edip Hazreti Yuşa kabrine ve Hazreti Yuşa Tepesi olarak anılan yere gittik.

Kur’ân-ı Kerîm’de Yuşa Peygamberin adı geçmemektedir. Ancak iki yerde ona işarette bulunulmaktadır. Kur’an-ı Kerim’de belirtildiği üzere Hazreti Musa İsrâiloğulları’nın kendilerine Allah tarafından vaad edilen topraklara girmeleri gerektiği emrini alınca on iki kabileden seçtiği birer kişiyi keşif kolu olarak önden göndermiş, on iki kişiden sadece ikisi ilahi emrin yerine getirilmesini istemiş, diğerleri ise o topraklarda zorbaların yaşadığını ileri sürüp oraya giremeyeceklerini söylemiş ve Allah’ın emrine karşı çıkmıştır. Tevrat’ta bu iki kişinin Hazreti Yuşa ve Kaleb olduğu belirtilir. Öte yandan Hazreti Musa ve Hazreti Hızır kıssasında kendisinden Hazreti Musa’nın genç yardımcısı (feta) diye bahsedilen kişinin de Yuşa b. Nun olduğu ifade edilir. XVI. yüzyılda Beşiktaşlı Yahyâ Efendi’nin (ö.1570) keşfettiği rivayet edilen Hazreti kabrinin İstanbul Beykoz’da bugün Yuşa tepesi diye bilinen yerde bulunduğu inancı yaygın olup burası günümüzde de önemli bir ziyaretgâhtır.

Hazreti Yuşa’nın kabri mi Hazreti Yuşa diye anılan yerdedir, yoksa makamı mı oradadır. Elbette bu husus tartışmaya açıktır. Hangisinin doğru olduğunu ancak Allah bilir. Hazreti Yuşa kabri olarak belirtilen yerin 17 metre uzunluğunda olması da ayrı bir tartışma konusudur. Belki de o 17 metrelik alanda bulunan bir mezar yoktur ve orası bir temsili makamdır. Belki de Hazreti Yuşa, 17 metre boyunda değildir. Bunların hangisi doğrudur? Bunu da ancak Allah bilir.

Biz yalnızca Hazreti Yuşa Tepesi’nin manevi bir yer olduğunu ve İstanbul Boğazının en güzel olarak temaşa edildiği bir alan olduğunu söyleyebiliriz. Biz de o alandan İstanbul Boğazını temaşa eyledik ve tefekkür ile tezekkürde bulunduk.

Hazreti Yuşa Tepesi’nde, Hazreti Yuşa kabri diye bilinen yerde dualar ettik ve orada huşu ve feyz ile dolduk, elhamdülillah. Haydi hayırlısı.

Allah tüm dua ve ilahi tezekkürlerimizi kabul eylesin.

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 08 Aralık 2022
İmsak 05:53
Güneş 07:21
Öğle 12:20
İkindi 14:48
Akşam 17:09
Yatsı 18:31
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 16 37
2. Samsunspor 15 27
3. Rizespor 15 26
4. Pendikspor 15 26
5. Keçiörengücü 15 26
6. Bodrumspor 15 25
7. Boluspor 15 25
8. Manisa FK 15 24
9. Bandırmaspor 15 24
10. Sakaryaspor 16 22
11. Altay 15 21
12. Adanaspor 15 18
13. Göztepe 14 18
14. Tuzlaspor 15 16
15. Erzurumspor 15 14
16. Altınordu 15 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 15 7
19. Denizlispor 15 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4