Ata Şengül

Ata Şengül

KENT MARKALAŞMASINA YÖNELİK BİR ÇALIŞMA

“Her reklam, markanın kimliğine yapılan uzun vadeli bir yatırımdır.”

David OGİLVY (Reklam Uzmanı)

 

Marka kavramı, insan zihninde daha önce edinmiş olduğu yere istinaden kulağa hoş geliyor olması, özellikle idarî birimler tarafından “marka kent” veya “cazibe merkezi” gibi tanımlar etrafında sıklıkla kullanılıyor olması gibi sebeplerle kamuoyunun ilgisini çekmeyi başarmıştır. Bununla birlikte, bir kentin marka değere sahip olması hiç de kolay bir şey değildir. İç etkenler ve dış etkenler olmak üzere iki ana başlığa ayrılabilecek birtakım ölçütler, kentin markalaşmasını olumlu veya olumsuz yönde etkileyecek hususlar olarak sıralanabilmektedir. Bu ölçütleri belirlemenin yolu ise araştırmaya dayalı, akademik nitelikteki çalışmalara ağırlık verilmesinden geçmektedir. Zira toplumun fotoğrafını çekerek ayrıntılara ve dolayısıyla bahse konu ölçütlere ulaşmanın yolu, sosyolojik tabir ile sahadan toplanan bilgilerin bilimsel bir bakış açısı ile yorumlanmasından geçmektedir.

Bu noktadan hareketle, hem Elazığ’ın markalaşma çalışmalarına katkı sağlamak hem de yukarıda ifade edilen etkenlerin neler olabileceğine fayda sağlamak adına bir araştırmadan bahsetmek gerekmektedir. Fırat Üniversitesi öğretim üyelerinden, Yrd. Doç. Dr. Ali Sırrı YILMAZ ile Yrd. Doç. Dr. Nurcan YÜKSEL hazırlanarak Türkiye ve Ortadoğu Amme İdaresi Enstitüsü (TODAİE) tarafından yayınlanan Çağdaş Yerel Yönetimler Dergisi’nin 2016 yılı Ocak (1) sayısında yer alan “Yerel Kalkınmada Yeni Bir Anlayış: Kentlerin Markalaşması” isimli makale, yakın tarihli bir araştırmayı içermesi bakımından, ilimizin markalaşma çalışmalarıyla ilgili önemli bir makale olma özelliğini taşımaktadır.

Bahse konu makaleden naklen, araştırmanın amacı, Elazığ ilinin, kent sakinlerinin gözündeki imajını belirleyerek, kentin kimliğinin geliştirmesi ve markalaşma sürecine katkı düzeyinin araştırılması şeklinde ifade edilmiştir. Bu kapsamda, Elazığ ilinde ikamet eden, yaşları 18 ve üzeri olan Elazığ halkına, ‘Elazığ’da yaşayan insanları’ ve ‘Elazığ’ı nasıl değerlendirdikleri soruları yöneltilmiştir. 38 mahallede ikamet eden, yaşları 18 ve üzeri olan 675 vatandaşın ankete katılımı ile sağlanan veriler doğrultusunda, Elazığ halkının ve ilinin özellikleri ile markalaşma düzeyi ortaya konulmaya çalışılmıştır.

Araştırma sonucunda, “Elazığ insanının yardımsever, samimi, hoşgörülü, sıcak, misafirperver ve sıkıcı olmayan bir şekilde değerlendirdiği ilk boyutta ortaya çıkmıştır. Bununla birlikte; Elazığ insanının çalışkanlığı, yenilikçiliği, girişimciliği, nazik ve sakin oluşu da ikinci alt boyutta ortaya çıkmıştır. Üçüncü alt boyut altında ise; Elazığ insanının dindarlığı ve gelenekselliği vurgulanmıştır. Elazığ şehrine ait özellikler, iki alt boyutta yığılma göstermiştir. Gelişmişlik, büyüklük, modern oluş, planlılık ve dışa açıklık özellikleri bir boyut altında; sakinliği, ucuz oluşu ile güvenli oluşu da ikinci boyut altında ele alınmıştır. Elazığ insanının özelliklerinde olduğu üzere, Elazığ şehrinin özellikleri de yakın yığılmalar neticesinde anlamlı bir bütün sergilemektedir.”

Araştırmanın sonuç kısmında, markalaşmanın önemine dikkat çekici nitelikte ifadeler yer almaktadır. Buna göre, “Artık temel hedef, kentlerin yaratılan marka değeri üzerinden daha fazla turist, yabancı, yatırımcı ve ilgi çekmesi olarak formüle edilmektedir. Mekânların da ürünler, hizmetler ve kurumlar gibi imajları vardır. Bu sebeple, mekânların hedef kitleleri üzerinde arzu ettikleri güven ve sadakati yaratmak üzere, güçlü bir marka olarak performanslarını sergilemeleri gerekmektedir (Saran, 2005: 105). Kentlerin önemi gittikçe artmakta, bazı kentler tek başına ait oldukları ülkeden daha fazla turist çekebilmektedir. Bu durum, turizm ve tanıtımda kentleri ön plana çıkarmayı, kentleri markalaştırmayı zorunlu hâle getirmektedir (Baysal, 2004:22). Kentlerin markalaşmasında, kendine özgü nitelikler ve farklılaşma önem kazanmaktadır. Rekabet halinde olan diğer kentlerden farklı, üstün ve avantajlı birtakım özellikler sergilenmeli; tüketicilerde bu yönde bir algı oluşturulmalı ve söz konusu algı sürdürülebilir olmalıdır (Gündoğdu ve Katsal, 2007: 36).”

Yine sonuç kısmında yer alan şu ifadeler de ilimiz markalaşma gayretlerine katkı sağlayacak niteliktedir: “Elde edilmiş olan tespitlere dayalı olarak; Elazığ ilinin ve Elazığ insanının özelliklerinin Elazığ’ın marka kent olması sürecinde ve değerinin oluşmasında önemli etkilere sahip olduğu ifade edilebilir. Elazığ’da yaşayanlara bu çerçevede, marka kent oluşumu bilincinin kendilerine sağlayacağı avantajların farkına vardırılması önem taşımaktadır. Elazığ halkının bu bilinci edinmesiyle, Elazığ şehrinin daha bilindik, değeri daha yüksek bir konuma ulaşacağı ifade edilebilir. Çalışma neticesinde; Elazığ’ın marka kent olabilme potansiyelinin varlığı kabul edilmesi gereken bir gerçekliktir. Dolayısıyla, buna yönelik olarak yapılacak olan çalışmalarda ifade edilen bu hususların, rehberlik edebileceğinin göz önünde bulundurulması gerektiği söylenebilir.”

İlimizi ilgilendiren, saha araştırmalarına dayalı bu tür akademik çalışmaların markalaşma sürecince yapacağı katkı çok önemlidir. Bundan daha önemli olan husus ise, bu tür çalışmaların akademik düzeyde kalmayıp idarî düzeyde de takip edilerek elde edilen sonuçların, gerekirse, sivil toplum örgütleri ile birlikte değerlendirilerek yapılan/yapılacak olan çalışmalara yön verilmesidir. Nihayetinde, markalaşma, uzun, zorlu, verilere dayalı ve eşgüdüm halinde yürütülen planlı bir çalışma süreci olarak ifade edilmektedir.

Bahse konu makaleyi hazırlayan değerli akademisyenlerimizi tebrik eder, bu tür emek gerektiren çalışmaların ve araştırmaların artarak sürmesini dilerim.

Son olarak, Elazığ’ın markalaşmasına yönelik çalışmalar kapsamında, Ankara’da Elazığ günlerinin düzenlenmesine vesile olan herkese teşekkür ederim. Ankara’da yaşayan Elazığlılar olarak, bir anlamda, sıla-i rahim yapmış olduk. Allah razı olsun. 

Baki muhabbetle…

Yorum Yaz

Doğrulama Kodu
Yorumlar
Son Yazıları Tüm Yazıları
Haber Scripti: Medya İnternet