Bir Kültür Hazinesi; ERCİYES DERGİSİ

Bir Kültür Hazinesi; ERCİYES DERGİSİ Kültür-Sanat

Röportaj:Muhammet Yalçın AZİZOĞLU

Dergiler var olduğu günden günümüze Edebiyat dünyasının adeta yıkılmaz burçları olmuş, edebi sanatların yayılması, kültürler arasında etkileşime vesile olmuştur. Yazar, şair, karikatüristlerin birçoğunun ilk yayımlarının yapıldığı adeta eserlerin edebi mizanda tartıldığı dergilerimiz ciddi müesseseler sınıfında kendine yer edinmişlerdir.  Kültür sanatın lokomotifi olma yolunu seçmiştir. Bu zorlu görevi layıkıyla yerine getiren ülkemizde birçok dergi mevcuttur. Bunların bir kısmı yayın hayatını durdurmuş bir kısmı da zorluklara direnerek yayın hayatını sürdürmektedir. Ülkemizde kültür sanat çalışmalarında özel bir yeri olan şehrimizde faaliyet gösteren Fırat Gazetesinde kültür sanat sayfamızda ülkemizde yayım yapan dergileri okuyucularımıza ve bu şehrin genç kuşaklarına tanıtma amacında olacağız.

Bu haftaki tanıtacağımız dergimiz Kayseri’de yayım hayatına devam eden dergilerden olan ERCİYES Aylık Fikir ve Sanat Dergisidir. Derginin birçok sayısını incelediğimizde gerek yazar kadrosunda gerekse şairlerinde ilimizden birçok isme sıklıkla rastladığımız dergiciliğin yanında birçok organizasyonu layığı ile üstlenmiştir. Sorularımızı; Kayseri Kültür ve Turizm Derneği Başkanı,  Erciyes, Yeniden Diriliş, Çemen Şiir ve Voleybol Dergilerinin Sahibi ve Yazı İşleri Müdürü ALİM GERÇEL’e yönelttik.

Alim GERÇEL kimdir, sizden dinleyebilir miyiz?

1947 yılında Kayseri’de doğdum. İlk, orta ve liseyi Kayseri’de Yüksek tahsilimi Ankara Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi İnşaat bölümünde 1974 tamamladım. 1974 yılından itibaren yaklaşık 40 yıl Kayseri Kültür ve Turizm Derneği başkanlığı, İlim Edebiyat Eseri Sahipleri Meslek Birliği (İLESAM) ile Dünya Yazarlar ve Aydınlar Derneği Kayseri temsilciliği görevimden dolayı İl Denetim Kurulu üyeliğimin yanında çeşitli liselerde öğretmenlik yaptım. 1976 yılında Kayseri Meslek Yüksek Okulunda Kurucu bölüm başkanlığı, statik-mukavemet derslerinde öğretim görevlisi olarak çalıştım. 1968 yılında başlayan voleybol (Ulusal), güreş (uluslararası), boks, basketbol (Kayseri’nin ilk lisanslı hakemi), hentbol, kayak dallarındaki hakemlik, il temsilciliği (21 yıl Kayseri Voleybol İl Temsilciliği), antrenörlük görevlerimin devamında Türkiye genelinde 40 yıl hakemlik yapmış tek kişiyim. Halen Türkiye Voleybol Federasyonu’nun A klasmanında hakem gözlemcisiyim.  1963 yılından itibaren gazete muhabirliği, temsilciliği, spor şefliği, sahipliği ve yazı işleri müdürlüğü yaptım. Yine birçok derginin sahibi ve yazı işleri müdürlüğü, temsilciliği görevlerinde bulunmaktayım.  1999 yılından bu tarafa Kocasinan İlçesi Sahabiye Mahallesi muhtarlığı görevini yürütmekteyim.  Halen; Erciyes, Çemen Şiir, Yeniden Diriliş ve Voleybol Dergilerinin Sahibi ve yazı işleri müdürlüğü görevlerini yürütmekteyim. Kültür ve Turizm Bakanlığından ruhsatlı;  Eski eser Koleksiyoncusuyum. Evli üç erkek iki gelin babası dört çocuk dedesiyim.

Erciyes Dergisi fikri, nasıl oluştu, ilk yol arkadaşlarınız kimler oldu, destekler ve engeller konusunda neler söylersiniz?

Erciyes Dergisi, Kayseri de yayınlanan ilk dergi olmakla, Türkiye de yayınlanan ilk dergiler arasındadır. 1910 yıllarda Türkçü Gazeteci Yunus Bekir tarafından başlatılan yayını Halk Evleri tarafından bir müddet devam ettirilmiştir. 1950-63 yılları arasında rahmetli Kâzım YEDEKÇİOĞLU Hocamız tarafından 83 sayı yayınlanmış ve ara verilmiştir. Daha sonra 1978 yılında Kayseri Kültür ve Turizm Derneği Başkanlığım sırasında Erciyes Dergisinin yeni dönemini başlattık. Allah’ın izni ve yardımı ile 40. Yayın yılına gelmiş bulunuyoruz.

1978 yılında Kayseri’de üç yüksekokul (Eğitim Enstitüsü, İslam Enstitüsü ve Kayseri Meslek Yüksek Okulu) faaliyet göstermekte iken önce adı Kayseri Üniversitesi, sonra Erciyes Üniversitesi bulunmakta idi.  Erciyes Dergisi özelliğinde bir yayına ihtiyaç duyulmaktaydı. Kayseri Kültür ve Turizm Derneğinde yaptığımız toplantıda bu ihtiyacın giderilmesi için bir dergi yayınlamayı kararlaştırdık Derginin ilk iki yılının sahibi ve yazı işleri müdürlüğü görevini Dernek başkanı olarak ben üstlendim.  1980 ihtilal inden sonra gördüğümüz lüzum üzerine, derginin sahibi ve yazı işleri müdürlüğü görevini 2013 yılına kadar Rahmetli Av. Nevzat TÜRKTEN Bey, Genel yayın Müdürlüğünü de yine ben yürüttüm. Sağlık nedeniyle, Nevzat Türkten’den tekrar devir aldığım dergi sahipliği ve yazı işleri müdürlüğü görevimi,  Prof. Dr. Önder Çağıran, Prof. Dr. Remzi Kılıç, Dr. Ahmet Kayasandık,  Öğretim Görevlisi Mehmet Bilgehan başta olmak üzere çok değerli bilim adamlarından oluşan  “Hakem Heyetimiz” ile yürütmekteyim.

Erciyes Dergisi’nin tarafımızca yayına başladığı günden bugüne kadar çok değerli gönül dostlarımızın, kültür insanlarının, yazarlarımızın ve şairlerimizin, ilgi, teşvik ve desteklerini gördük. Erciyes Dergisinin devamında bize her türlü destekte bulunan Prof. Dr. Tuncer Gülensoy, Erciyes Dergisi Bibliyografyasını (1-312. sayılar) hazırlayan Prof. Dr. Ali Berat Alptekin başta olmak üzere hepsine ayrı ayrı teşekkür ederim.    40 yıllık yayın hayatında değişik imza olarak 1800’e yakın yazar ve şairimizin dergimizde çalışmalarına yer verdik. Bu uzun süre içerisinde 1978 yılından bu tarafa 400’e yakını ebedî âleme göç etmiştir. Hepsine Allah’tan rahmet diliyorum. Makamları Cennet olsun.

Dergiyi çıkarmaktaki temel amacınız neydi?

Erciyes Dergisi’ni çıkarmaktaki temel amacımız, kültür, edebiyat ve sanatla ilgilenen insanlarımızın bu gayretlerinin, verdikleri eserlerin yayınlanması, tanıtılmasının yanında akademik unvana sahip kişilerin terfilerinde “Yayın” eksikliklerinin tamamlanmasını sağlamaktır. Dergi çıkarmamızda hiçbir zaman maddi kazanç düşünülmemiştir.

Derginin çizgisi ve içeriği hakkında bilgi verir misiniz?

AMACIMIZ, TÜRK EDEBİYATINA; KÜLTÜRÜNE HİZMET ETMEK

Erciyes Dergisi, Türk Kültürüne ve sanatına, yaşayan Türkçeile hizmet etmek üzere yayınlanmıştır.  Türk Edebiyatına, edebi sanatlara, halk kültürüne hizmet etmektedir.  Akademik kadroların bildiri ve makalelerine sayfalarını açmıştır. Halen sayısı 27 kıymetli akademik unvanlı hakem heyetine sahiptir. Ulusal ve uluslararası kuruluşlarca taranmaktadır.

Derginizin ulaştığı konumdan memnun musunuz? Dergi ile ilgili hedefleriniz var mı, varsa nelerdir? 

Anadolu’da dergi yayınlamak hizmet aşkı, cesaret, sabır, maddi imkân işidir. Bugüne kadar belki binlerde dergi yayına başlamıştır. Ancak çeşitli sebeplerden dolayı yayın hayatlarını sürdürmeleri mümkün olmamıştır. Erciyes Dergisi, yayınında 40. yılı dolayısıyla bu rekoru elinde bulundurmaktadır.  Allah sağlık, sıhhat verdiği sürece de yayınını devam ettirecektir.  Elbette ilerisi için çok hedeflerimiz var. “Mektep Dergi” prensibimiz devam etmektedir. Bunların başında dergimizin sahife sayısını artırarak daha çok yazarlarımızın çalışmalarına yer vermek, baskı sayısını ve kalitesini de artırmak suretiyle daha fazla okuyucuya ulaşmak hedeflerimiz arasındadır. Benden sonra da derginin yayın hayatını sürdürmesi en büyük hedefimdir. Bunun için yeni gençlerin yetişmesi gereğine inanıyorum. Bunda pek başarılı olamıyorum.  Onlarca sayıda derneğimiz ve dergimiz adına yayınımız olmuştur.  Bu sayının yüzlere ulaşması hedefimizdir.

Dergiyi çıkarma sürecinde olumsuz ya da olumlu herhangi bir reaksiyonla karşılaştınız mı?

ANADOLU’DA YAYIMLANAN EN UZUN ÖMÜRLÜ DERGİ

Erciyes Dergisini yayınlamaya başladığımızdan bugüne kadar hiçbir olumsuz tepkiyle karşılaşmadık. Kabul gördü.  Bugün itibariyle sayısı 80 bulan ödül aldık. Yurt içi ve dışında birçok bilimsel toplantıda Dergimizi, Kayseri’yi ve Türkiye’yi temsil ettik. Bildiriler sunduk.   Anadolu’da yayımlanan en uzun ömürlü dergi unvanını kazandık.  Dergimizde makalesi ve şiiri yayımlanan 1800’e yakın değişik kültür insanımızdan bugüne kadar geçen süre içerisinde 400 kadarı rahmetli olmuştur.

Derginizi hangi aralıklarla yayınlıyorsunuz ve bir ücreti var mı?

Erciyes Dergisi bir aylık periyotlarla her ayın ilk haftasında yayınlanmaktadır.  Dergimizin yaşaması ve okunması abone sayısına bağlıdır. Resmi kurumlar için yıllık abone bedeli 120 Tl’dır. Diğer abonelerimiz için; 90 Tl yerine 50 Tl’dan abone olmaktadırlar.  Öğrencilerimiz için toplu abonelere 12 sayı yıllık 30 Tl’ dır.  Dergimizin bayi satışı bulunmamaktadır. Sadece abonelere gönderilmektedir.  Kütüphaneler Genel Müdürlüğü 2017 yılı için; 300 kütüphanesine abone olunmuştur. Kâr gayesi olmayan dergimizin ücretli abonesinden fazla ücretsiz abonesi bulunmaktadır.  En büyük sıkıntımız milletimizin okuma alışkanlığının az olmasıdır. Birde dağıtımını posta İşletmesi ile yapmaktayız.  Gönderi ücretlerinin yüksekliği de maddi yönden yük getirmektedir. Dergimiz resmiyette ticari kuruluş olarak görüldüğü için de vergi mükellefi olarak yükümlülüğümüz bulunmaktadır.

Sayılarınızda reklama yer veriyor musunuz?

Dergilerin yaşamasında önemli bir konuda maddi destek olan reklamlardır. Reklam kapasitemiz yok denecek kadar azdır.Derginin dış kapak arka sayfası da temin edebilirsek reklam yayınlıyoruz.   Reklam tarifesi olarak: “Reklam sahibinin lütfüne tâbidir”  şeklindedir.

Yazar kadronuz hakkında bilgi verir misiniz?

ERCİYES DERGİSİ; HAKEMLİ DERGİDİR

Erciyes Dergisi’nin yazar kadro sınırlaması yoktur.  Yayın politikasına uygun çalışmalarını gönderenler yazar ve şair kadromuzdadır. Hakem heyetimizin kontrolünden geçen yazılara yer verilmektedir.  Az önce de bahsettiğim gibi ağırlığı akademik unvana sahip kişiler olmak üzere yurt içinden ve dışından değişik 1800’e yakın kişinin yazı ve şiirleri yer almıştır. Erciyes Dergisi bildiğiniz gibi Hakemli Dergidir.  Üç kurum tarafından taranmaktadır.  Hakemli dergi olmasının getirdiği avantaj; akademisyenlerimizin ilgilerinin artırmasıdır.

 Derginin mutfağından bahsedebilir miyiz? Sizce Erciyes Dergisi bu alanda akademik bir okul mudur?

DERGİNMİZİN UZUN ÖMÜRLÜ OLMASI GÖNÜLBİRLİĞİ VE SEFERBERLİĞİNDENDİR

 Elbette,  dergi yayınlamak bir –iki kişinin tek başına yapabileceği bir iş değildir.  Geçmişten günümüze Erciyes Dergisi’nin yayınlamasında da bize yardımları olan gönül dostlarımız olmuştur, olmaktadır.  Yazıların temininde, mizanpajında, dizgisinde, abone ve reklam bulunmasında, tanıtımında ve dağıtımında destek görmekteyiz. Bu kişiler en az benim kadar dergimize sahiplenmektedirler. Rahmetli Nevzat Türkten Ağabeyim; “Biz Erciyes Dergisi’nin hamalıyız. Esas sahipleri yazarlarımız, şairlerimizdir “ derdi. Derneğimizin ve dergimizin uzun ömürlü olmasının tek sermayesi; Gönül birliği ve seferberliğidir.

60. Kuruluş Yılını idrak eden; Kayseri Kültür ve Turizm Derneği’ni kurma fikri nasıl oluştu.  İlk yol arkadaşlarınız kimler, destekler ve engeller konusunda neler söylersiniz?

KAYSERİ KÜLTÜR VE TURİZM DERNEĞİ MİLLİ MESELELERDE HASSASİYET GÖSTERMEKTEDİR

1950’li yıllarda Demokrat Parti iktidarında genel merkezi İstanbul’da olan  “Milliyetçiler Derneği”nin etkili ve başarılı çalışmaları, iktidarı bunlar partileşirler korkusu ile genel merkez ve şubeleri ile kapattırılmış. Bunun üzerine ülke genelinde Türk Milliyetçisi gençler iller bazında Kültür dernekleri kurmuşlardır. Kayseri’de de Nevzat Türkten, İsmail Alikişioğlu, Mehmet Altmışyedioğlu, Ahmet Bacanak, Mustafa Mıhçı ….Bir araya gelerek Kayseri’de ilklerden olan “Kayseri Türk Kültür Derneği’ni”  1956 yılında kurmuşlardır.  Dernek merkezi olarak bir süre Kayseri Kalesinin Güneyinde yer alan Aslanlı Kapı üzerindeki tek odada faaliyetini sürdürmüş, daha sonra Cumhuriyet Mahallesi Millet cad. üzerindeki Belediye İş Hanı 1. katında, burasının da yeni düzenleme için yıkılmasından sonra değişik adreslerde faaliyet göstermiştir. Halen dernek merkezimiz Sahabiye Mahallesi muhtarlığı binasında bulunmaktadır.

1971 yılında değişen Dernekler kanununa göre dernek isimlerinde “Türk- Türkiye” kelimelerini kullanmak için bakanlar kurulu kararı gerektiği için dernek ismimiz “Kayseri Kültür Derneği” olarak değiştirilmiş ve 1975 yılında da başkanlığım döneminde “Kayseri Kültür ve Turizm Derneği” olarak genel kurul kararı ile değiştirilmiştir.

Derneğimiz kuruluşundan bugüne kadar bütün milli meselelerde hassasiyet göstermiş,  Türk kültürü çerçevesinde Kayseri Kültür ve Turizmine hizmet etmiştir. Kıbrıs ve Azerbaycan mitinglerinin Erciyes Zafer Kurultayı, Zafer Sergilerinin,  3 Mayıs Türkçülük günü, 21 Mart Dünya Şiir günleri düzenlenmesi,  birçok yerleşim yerlerine “Kültür Ocaklarının ve kütüphanelerinin kurulması, kurslar (şiir, resim, saz, el sanatları, üniversite hazırlık…) düzenlemiştir. Kayseri de ilk olarak özel “Oba Tiyatrosu”nu kurmuş ve çok sayıda tiyatro oyunlarını sahnelemiştir. Kayseri Büyükşehir Belediyesinin sahibi olduğu İstasyon Caddesindeki (eski Halkevleri Binası) Şehir Tiyatrosunun tamir, bakım ve dönüştürülme işlemi 1960 yıllarda derneğimizüzerinden yapılmıştır.  İlimize yerleşen başta Doğu Türkistanlı Uygur,  Kazak, Kırgız,  Bulgaristan göçmeni soydaşlarımızın 1966 yıllarından itibaren her zaman yardımlarında ve desteklerinde bulunmuştur.  Üyelerimiz ve ailelerine çevre gezileri, komşu illerdeki kuruluşlarla iş birliği yaparak onların da Kayseri ve çevresini tanıtma gezileri düzenlenmektedir. Bütün bu faaliyetlerimizin destekçilerine teşekkür ediyorum.

Faaliyetlerimiz esnasında temel prensiplerimizin, kanunların, yönetmenliklerin dışına çıkmıyoruz. Birçok engeller önümüze çıkarılmak isteniyor ve çıkartılıyor. Üyelerimizin azmi ve gayretleri ile bunları aşıyoruz. Hiç de kaile almıyoruz. Yılgınlık göstermiyoruz. Sadece 1980 yılında 12 Eylül İhtilali ile, derneğimiz diğer bölücü dernekler gibi aynı potada görülerek mühürlenmiş ve iki yıllık bir hukuk mücadelesi sonunda faaliyetlerine kaldığı yerden devam etmektedir.

Bu uzun süreçteki derginizin başarı ve tecrübelerinizi değerlendirir misiniz?

Dergimizin bu kadar uzun ömürlü olmasının en önemli sebebi; kurucularımızın birbirine güveni, düşüncelerindeki samimiyet ve inançlarıdır. Zaman, maddiyat, emek konusunda karşılıksız fedakârlıklarıdır. Bu duygu ve düşünceler bütün yazı yazanlarımız, yayın kurulumuz ve hakem heyetimiz için de geçerlidir. Özel sayılarımız hariç, sayfa sayımızı 32 de tuttuk. İsraflardan kaçındık.  Her sayımızda mizanpaj ve estetik güzellik yapacağız diye boş sayfalar yerine dolu dolu dergiler verdik. Çizgimizden sapmadık. Kendisini Erciyes Dergisi mensubu olarak kabul eden herkesi bağrımıza bastık.  Araştırma yapmak için dergimiz koleksiyonlarından faydalanmak isteyenlerin hiçbirini karşılıksız bırakmadık. Yazı ve şiiri yayınlanan her kişiye dergimizden iki adet ücretsiz gönderdik. Yazarlarımızın yayınlanan yazıları için ücret almıyor ve telifücreti ödemiyoruz. Yurt içi ve dışında yayınlanan 80’e yakın kültür ve edebiyat dergilerine karşılıklı protokol abonesi olarak ulaşıyoruz.

Dergi çıkarmak ve bu konuda kendisini geliştirmek isteyen yeni nesle ne tür önerilerde bulunabilirsiniz?

YAYINCILIK FEDAKÂRLIK, AZİM, SABIR İSTER

Edebiyatla, kültürle uğraşmak isteyen gençkardeşlerime tavsiyelerim şunlar olur:

-       Birlikte yola çıkacağınız, kader birliği yapacağınız arkadaşlarınızıiyi seçmelisiniz.

-       Yakınlarınızın size bu iş için rızalarını,  en az hayır duaları ile desteklerini almalısınız.

-       Yayıncılık fedakârlık, azim, sabır ister.

-       Geniş bir kültür birikimi ister.

-       İnsani ilişkilerin ve sosyal hayatın düzenli olmasına ihtiyaç vardır.

-      Yayıncılıkta uzun soluklu olabilmek için mekân, maddiyat ve elaman sıkıntısı çekilmemelidir.

-      Kibirli olmayıp,  her türlü dedikoduya kapalı olmalısınız.

Son olarak söylemek istediğiniz bir şey var mı?

 Bu söyleşimizle, bana fırsat verdiğiniz size teşekkür ediyorum. Burada söylemek istediğim ve faaliyetlerimizin anlatılması konusunda çok daha geniş bilgiler verebilirim. Şimdilik bu kadarı ile kalalım.   Şahsınızda; Elazığlı gönül dostlarımız başta olmak üzere, bütün arkadaşlarımıza mutlu, huzurlu, sağlıklı, başarılı ve hayırlı ömürler diliyor, selam, sevgi ve saygılarımı sunuyorum

Yorum Yaz

Doğrulama Kodu
Yorumlar
Haber Scripti: Küre Host